Boomsoorten

Boomsoort herkennen aan de wintertwijg:

boomsoorten wintertwijgen

Beuk (Fagus sylvatica)

beuk stam winter
Beuk. Gladde stam.

De beuk heeft een dicht bladerdek. Hierdoor vangt het licht van omringende concurrerende bomen weg. De gevallen bladeren zorgen voor looizuur in de grond onder de boom waardeoor maar weinig planten onder een beukenboom kunnen groeien.

Beuk: wintertwijg
Beuk: wintertwijg

Een beuk is gevoelig voor zonnebrand. Als schaduw wordt weggenomen door bijvoorbeeld het wegvallen van een naastgelegen boom, kan dit probleem zich voor doen. De bast kan scheuren en de meniezwam kan daarin gaan groeien.

Naamgeving

Beuk is afgeleid van “boek”, mogelijk omdat er in runenschrift op beukenhouten panelen werd geschreven. Runenschrift is het oudst bekende schrift gebruikt door de Germaanse volkeren van Noord-Europa, Groot-Brittannië, Scandinavië en IJsland vanaf de tweede of de derde eeuw tot de zestiende of zeventiende eeuw. Het bestaat uit letters samengesteld uit meestal rechte en hoekige lijnen die gemakkelijk in bijvoorbeeld steen of hout kunnen worden gekrast. Dunne plakjes beukenhout vormden de eerste schriften of boeken. De beuk en het beukenbos waren voor de Germanen heilig. Zij geloofden dat de boom onder bescherming stond van de God Donar (van de donder), omdat zij dachten dat de beuk nooit door bliksem getroffen werd.

De beuk is een geheel andere soort dan de haagbeuk.

Eik: Zomereik (Quercus robur)

De meest voorkomende eik in Nederland is de zomereik. De eik leeft zeer lang, tot wel 1200 jaar, en geeft hoge kwaliteit hardhout. De bladeren verteren zeer moeilijk. De eik heeft veel licht nodig om te ontkiemen en te groeien, in tegenstelling tot de schaduwverdragende beuk. Jonge eiken houden vaak gedurende de hele winter hun verdorde bladeren vast. De eikels bevatten tot 38% vet en belangrijk als voeding voor dieren.

Eekhoorns en Vlaamse Gaaien zorgen voor de verspreiding door de vruchten te verzamelen als wintervoorraad en te verstoppen. Een flink deel daarvan wordt vergeten en zo kunnen er nieuwe eiken gaan groeien.

Eik. Geribbelde stam.
Eik. Geribbelde stam.
Eik wintertwijg.
Eik wintertwijg.

Zwakke eiken kunnen worden aangetast door de “eikenprachtkever” waarvan de larven gangen onder de bast graven. Hierdoor wordt de sapstroom onderbroken en gaan de bomen dood.

Grove Den (Pinus sylvestris)

Grove Den. Geheel.
Grove Den. Geheel.
Grove Den. Stam.
Grove Den. Stam.

Haagbeuk (Carpinus betulus)

Carpinus Betulus

De haagbeuk is zeer goed bestand tegen snoei en wordt daarom vaak gebruikt voor hagen. Hij kan ook beter tegen wisseling van waterstand dan de gewone beuk en is daarom beter geschikt voor kleigrond. De haagbeuk is bladverliezend in de winter en loopt weken eerder uit dan een gewone beuk. Het hout is bijzonder zwaar, sterk, hard en taai. Wordt daarom vaak voor onder andere hakblokken gebruikt. Voor haardhout geeft het de meeste energie/warmte per volume af.

Komt in veel bosbestanden (eiken-haagbeuk bossen) voor met een voorkeur voor kalkrijke, vochtige en voedzame bodem.

Het blad onderscheidt zich van de gewone beuk door een meer uitgesproken nervatuur er kartelrand.

Larix (Larix)

Larix. Overzicht in de winter.
Larix. Overzicht in de winter.

Larix is de enige naalboomsoort in Europa die ‘s winters zijn naalden verliest. Omdat de larix snel groeit en sterk en duurzaam hout geeft, wordt het veel in de bosbouw gebruikt. Voor een normale tuin wordt de larix als boom te groot (tot 30 meter hoog), maar is wel geschikt voor het maken van een haag. Larixhout is de meest duurzame naaldhoutsoort en wordt daarom vaak gebruikt voor omheiningen en als bouwhout, zowel binnen als buiten. en voor scheepsrompen. Het is watervast en sterk.

Larix. Wintertwijg.
Larix. Wintertwijg.

De meest voorkomende larixsoort in nederland is een kruising van de Europese larix (Larix decidua) met de Japanse larix (Larix kaempferi). Deze soort groeit bijzonder snel.

Larix. Wintertwijg.
Larix. Wintertwijg.

 

Linde (Tilia)

Lindenboom blad
Lindenboom blad

De lindeboom kan heel dik en zeer oud worden, wel 900 tot 1000 jaar. De dikste linde in Duitsland, de Linde van Heede, heeft een omtrek van 17,3 meter, gemeten op 1,3 meter hoogte. De linde is een echte overlever en kan zich keer op keer vernieuwen, ondanks dat het hout zacht is en snel rot. Oude bomen zijn daarom bijna altijd hol. De stam en takken van de linde kunnen bijna onbeperkt groeien. Daardoor herstelt hij heel snel bij beschadigingen, en is hij ook heel geschikt als lei- en knotboom. Linden kunnen zeer goed tegen beschadigingen als snoeien of knotten en vormen steeds opnieuw nieuwe uitlopers.  Ze laten zich goed leiden langs aangebrachte raamwerken.

Lindehout kan goed gebruikt worden voor houtsnijwerk en draaiwerk omdat het vrij zacht is. Lindehout is ook uitstekend geschikt voor het maken van klompen.

In Nederland en België groeien er zes verschillende soorten. Veel voorkomend zijn de soorten:

  • Kleinbladige linde of winterlinde – Tilia cordata – (minder last van bladluis)
  • Grootbladige linde of zomerlinde – Tilia platyphyllos –
  • Hollandse linde – Tilia vulgaris – een kruizing tussen de kleinbladige en grootbladige linde
  • Zilverlinde – Tilia tomentosa – (heeft minder last van bladluis)
  • Amerikaanse linde – Tilia americana –
  • Koningslinde

De linde bloeit in juni en juli en op dat moment kunnen de bijen de nectar uit de lindebloesem verwerken tot heerlijke honing. Daarom is de lindehoning een seizoenshoning.

  • Als jonge boom gevoelig voor zonnebrand.
  • vormt vaak dubbele toppen, dus een goede begeleidingssnoei is nodig.

Luis

Lindebomen hebben in het voorjaar bladluizen. Lindebladluis scheidt een kleverig vocht af met suiker (honingdauw genaamd) waarop dan een zwarte schimmel (roetdauw) gaat leven. Deze afscheiding is ongewenst op parkeerplaatsen, terrassen etc.

Een forse regenbui kan de hinder aanzienlijk beperken.
Het inzetten van Lieveheersbeestjes kan de hinder verminderen, maar de werking is vaak tijdelijk. Honingdauw op zich is niet schadelijk voor de autolak, maar bemoeilijkt het schoonmaken wel.

Heilig

De Linde is vooral door de Christelijke cultuur gekoesterd als heilige boom, dikwijls gewijd aan Maria. Waar de eik symbool staat voor het stoere en mannelijke, wordt de linde van oudsher als vrouwelijk en lieflijk gezien. Onder de linde werd in de Middeleeuwen recht gesproken, getrouwd en zij zou beschermen tegen hekserij. Linden zijn daarom veel aangeplant op dorpspleinen, op boerenerven en in lanen.

Lindehoning

Lindehoning is erg lekker.

Honing bestaat uit (direct opneembare) enkelvoudige suikers, zoals vruchtensuiker(fructose), druivensuiker(glucose) en meervoudige suikers. Verder uit een groot aantal waardevolle stoffen zoals enzymen, organische zuren, mineralen, bacterie remmende stoffen, vitaminen, (in mindere mate) hormonen, stuifmeelkorrels en aromatische stoffen. Deze laatste stoffen geven samen met de zuren de honing zijn karakteristieke geur en smaak. Honing is dus een waardevol mengsel van vele natuurlijke stoffen. Afhankelijk van de plant waarvan de nectar is gewonnen kun je verschillende honingsoorten onderscheiden. Ze hebben ieder hun eigen smaak, geur, kleur en consistentie(vloeibaarheid). Alle honing heeft een zeer gunstige invloed op de lever en het verwijderen van giftige stoffen uit het lichaam.

boomsoorten linde winter
Winter silhouet Hollandse linde.

 

Es

Sterke neiging tot opschot bij de stronk na kappen

 

Populier

Sterke neiging tot opschot bij de stronk na kappen

 

Bomenbieb logo

Op bomenbieb.nl kun je enorm veel leren over boomsoorten, boomziekten en bijzondere bomen.

Een prachtige website waarop je kunt zien welke boomsoorten er zijn is het duitse baumportal.de
Je kunt daar aan de hand van de bladvorm zien om welke boomsoort het gaat.
Ook vind je hier een uitgebreide omschrijving met foto’s van boomschimmels en boomzwammen